Mỹ Tinh Chỉnh Hệ Thống Phòng Không: Học Hỏi Từ Nga Để Đối Phó Với Thách Thức Mới

Trong bối cảnh cuộc chiến hiện tại, Mỹ đang điều chỉnh chiến lược của mình về hệ thống phòng không. Điều này chứng tỏ qua việc chú trọng hơn tới khả năng di động và phân tán của các cảm biến, một đặc điểm đã được tích hợp trong các hệ thống phòng không nổi tiếng của Nga như S-300 và S-400.

Trong giai đoạn đầu của cuộc xung đột, các radar và hệ thống phòng thủ tên lửa của Mỹ cùng đồng minh đã trở thành mục tiêu tấn công chủ đạo. Việc tổn thất các cảm biến này đã làm giảm đáng kể khả năng theo dõi tình hình trên không, giúp tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái của Iran có cơ hội tấn công.

Một thay đổi quan trọng trong hướng phát triển công nghệ của Mỹ là việc khuyến khích các radar không phải luôn được bố trí gần các bệ phóng tên lửa. Thay vào đó, các cảm biến độc lập có thể tạo thành một mạng lưới lớn hơn, cho phép phát hiện mục tiêu và truyền dữ liệu cho các bệ phóng khác để thực hiện nhiệm vụ.

Phương thức tổ chức này phù hợp với hệ thống Chỉ huy Tác chiến Phòng không và Tên lửa Tích hợp (IBCS) của Mỹ, được thiết kế để kết nối nhiều loại cảm biến và hệ thống vũ khí, thay vì yêu cầu mỗi khẩu đội tên lửa phải phụ thuộc vào radar riêng biệt. Điều này mang lại lợi ích trong việc kết hợp các radar ngắn hạn, radar giám sát xa, và thậm chí cả các cảm biến không gian thành một mạng lưới đồng bộ.

Iran Khám Phá Điểm Yếu Trong Hệ Thống Radar Của Mỹ

Trong tuần đầu tiên của cuộc xung đột, lực lượng Iran đã được cho là đã tiêu diệt nhiều hệ thống radar trị giá hơn 3 tỷ USD. Danh sách này gồm radar AN/TPS-59 với giá trị 70 triệu USD, radar AN/FPS-132 và hai radar di động AN/TPY-2, mỗi cái có giá trị trên 1 tỷ USD.

Các radar AN/TPY-2 là một trong những thành phần quan trọng của mạng lưới THAAD, vì vậy việc mất mát này đã thúc đẩy kế hoạch phát triển một phiên bản mới để giảm thiểu nguy cơ các radar này trở thành mục tiêu cố định của kẻ thù.

Để bù đắp cho những radar mặt đất đã bị hủy diệt, lực lượng Mỹ và Israel đã phải dựa nhiều hơn vào các cảm biến hải quân và radar AN/TPY-2 có mặt ở Thổ Nhĩ Kỳ. Các báo cáo từ Israel cho thấy hệ thống phòng thủ tên lửa đang gặp phải nhiều thách thức trước các đợt tấn công từ Iran, trong đó việc mất đi radar phòng thủ được xem là tình huống nghiêm trọng.

Mỹ Đang Hướng Tới Mô Hình Chiến Đấu Của Nga

Việc Mỹ tăng cường khả năng của radar di động chỉ là một phần trong quá trình tái định hình chiến lược phòng không sau những kinh nghiệm thực tế từ các trận chiến gần đây. Xu hướng nổi bật là sự chuyển mình từ các khẩu đội độc lập sang việc tạo lập một mạng lưới, nơi mà các cảm biến, sở chỉ huy và bệ phóng có thể được phân tán nhưng vẫn chia sẻ thông tin lẫn nhau.

Đặc điểm này đã được Nga phát triển từ lâu thông qua các hệ thống S-300 và S-400. Các tổ hợp này được thiết kế với radar, thành phần chỉ huy, và bệ phóng trên các phương tiện cơ động, cho phép chúng nhanh chóng thay đổi vị trí, thay vì đóng chặt vào một khu vực nhất định.

Với mô hình mới, Mỹ có thể giảm thiểu rủi ro. Nếu radar bị phát hiện và tấn công, các bệ phóng ở vị trí khác vẫn có thể duy trì hoạt động khi nhận thông tin từ những cảm biến còn hoạt động. Ngược lại, radar có thể được triển khai ở những vị trí thuận lợi mà không cần phải đặt cạnh tên lửa.

Các Biến Thể Mới Của Hệ Thống Patriot Cũng Được Định Hình

Không chỉ có radar, mà ngay cả khả năng chiến đấu của hệ thống Patriot cũng đang được điều chỉnh. Lục quân Mỹ đã thông báo về một biến thể mới của hệ thống MIM-104 Patriot, cho phép tấn công các mục tiêu không nằm ngay phía trước bệ phóng.

Khả năng này giải quyết một nhược điểm lâu dài của Patriot, vốn khó khăn trong việc đối phó với các mục tiêu đến từ các hướng khác hoặc đã bay qua vị trí của hệ thống. Để thực hiện điều đó, Mỹ cần phải phát triển các bệ phóng và tên lửa mới, cho phép tấn công những mối đe dọa đến từ phía sau, bao gồm cả tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình.

Những thay đổi này chỉ ra rằng Mỹ đang tìm cách thích nghi với một thực tế mới của chiến tranh phòng không: không chỉ tên lửa đánh chặn mà cả mạng lưới cảm biến và khả năng sống sót của chúng cũng đóng vai trò quyết định trong hiệu quả của toàn bộ hệ thống. Để tìm hiểu thêm về các ảnh hưởng của công nghệ đối với chiến tranh hiện đại, bạn có thể tham khảo bài viết về tăng năng suất cho tương lai phát triển Việt Nam hay cuộc sống đổi vai trong gia đình.

Ukraine hợp tác với Mỹ nâng cấp S-300 để ‘giải cơn khát’ Patriot

SKĐS – Ukraine và Mỹ đang hợp tác hiện đại hóa các tên lửa cũ dành cho hệ thống phòng không S-300 hoặc phát triển một biến thể mới có năng lực được cải thiện.