Đối tác chiến lược Việt – Pháp: Tầm nhìn mới và những dư địa hợp tác
Tiến sỹ Benoît de Tréglodé, Giám đốc phụ trách khu vực châu Phi, châu Á và Trung Đông thuộc Viện Nghiên cứu Chiến lược thuộc Trường Quân sự Pháp (IRSEM). (Ảnh: TTXVN phát)
Trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực tại châu Á có nhiều biến chuyển, Việt Nam đang áp dụng cách tiếp cận tìm kiếm thế cân bằng giữa các đối tác lớn. Nhận định này được đưa ra bởi Tiến sỹ Benoît de Tréglodé, người phụ trách khu vực châu Á tại Viện Nghiên cứu Chiến lược của Trường Quân sự Pháp (IRSEM), trong trao đổi với phóng viên TTXVN tại Paris nhân chuyến thăm chính thức của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Chiến lược đa dạng hoá đối tác: động lực và thực tế
Theo quan sát của chuyên gia Pháp, chiến lược của Việt Nam bắt nguồn từ một nhận thức thực tế về vị trí địa lý và nhu cầu bảo đảm độc lập. Thay vì bị ràng buộc vào một kịch bản cạnh tranh song phương giữa các cường quốc, Hà Nội chọn con đường nối rộng các quan hệ để tăng không gian chính sách.
Trong ba thập niên gần đây, trọng tâm chính sách đối ngoại của Việt Nam đã dịch chuyển rõ nét về châu Á: ưu tiên trở về vùng lục địa và các nền kinh tế đóng vai trò then chốt cho tăng trưởng khu vực như Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore và Nhật Bản. Đồng thời, ASEAN tiếp tục là một trong những trụ cột quan trọng – khu vực này có dân số xấp xỉ 680 triệu người và hiện được xem là khối kinh tế lớn thứ năm trên thế giới.
Tại sao Pháp vẫn là đối tác chiến lược có ý nghĩa?
Dù đối diện với sự gia tăng cạnh tranh từ nhiều đối tác, Pháp vẫn giữ vị thế quan trọng đối với Việt Nam trên nhiều lớp lang. Một trong những lợi thế nổi bật của Paris là tư cách ủy viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc; bên cạnh đó, chính sách “tự chủ chiến lược” của Pháp tạo cho Hà Nội thêm lựa chọn cân bằng trong môi trường ngoại giao đa cực.
Không chỉ là mối liên hệ lịch sử, vị trí địa – chính trị của Việt Nam trong chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương khiến Paris quan tâm duy trì quan hệ sâu rộng với Hà Nội. Vì vậy, mối quan hệ song phương có cả yếu tố ký ức lịch sử và lợi ích hiện đại, từ kinh tế tới an ninh khu vực.
Quan hệ kinh tế: cơ hội rộng, cạnh tranh gay gắt
Theo phân tích của chuyên gia IRSEM, khi mạng lưới đối tác của Việt Nam mở rộng, cơ hội hợp tác thương mại và đầu tư cũng dàn trải hơn. Điều này dẫn đến thực tế: Pháp đang cạnh tranh mạnh mẽ hơn trong tiếp cận thị trường Việt Nam. Với bối cảnh đó, việc làm sâu sắc hơn quan hệ kinh tế giữa hai nước được xem là bước căn bản để tạo đà cho các hợp tác chính trị và chiến lược sâu rộng hơn.
Nền tảng kinh tế vững chắc không chỉ giúp tăng khối lượng thương mại mà còn mở đường cho liên kết công nghiệp, chuyển giao công nghệ và chuỗi cung ứng, các yếu tố mà cả Hà Nội và Paris đều có thể cùng hưởng lợi.
Quan hệ quốc phòng hiện tại: từ nghi thức đến tiềm năng mở rộng
Hợp tác quốc phòng giữa Việt Nam và Pháp có lịch sử phục hồi từ đầu những năm 1990, khi Pháp thiết lập lại tùy viên quốc phòng tại Hà Nội. Kể từ đó, các hoạt động trao đổi tập trung vào một số mảng cụ thể: hợp tác y học quân đội, chương trình đào tạo tiếng Pháp cho sĩ quan, hỗ trợ huấn luyện lực lượng tham gia gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc, cũng như các chuyến thăm cảng của tàu chiến Pháp và đối thoại giữa quân đội hai bên.
Tuy nhiên, chuyên gia IRSEM nhận xét hợp tác hiện nay vẫn mang nhiều yếu tố nghi lễ và chưa tiến tới mức độ hợp tác tác chiến sâu rộng. Dù khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước nêu mục tiêu mở rộng sang lĩnh vực công nghiệp quốc phòng, thực tế triển khai đến nay chưa tương xứng với tiềm năng hai bên.
Không gian mới nhờ đa dạng hoá nguồn cung vũ khí
Trong những năm gần đây, việc Việt Nam mở rộng nguồn mua sắm trang thiết bị và vũ khí đã tạo ra các cơ hội mới để làm sâu sắc hợp tác với nhiều đối tác, trong đó có Pháp. Việc đa dạng hoá này có thể là đòn bẩy để hai bên phát triển những hình thức hợp tác thực chất hơn, đặc biệt trong các lĩnh vực có hàm lượng công nghiệp và kỹ thuật cao.
Để tận dụng cơ hội, cần có bước đi cụ thể: thúc đẩy đối thoại chuyên môn, tạo điều kiện cho các dự án liên doanh công nghiệp quốc phòng, và cân nhắc cơ chế chuyển giao công nghệ phù hợp. Đây là những hướng triển khai phù hợp với mong muốn nâng cấp mối quan hệ vượt ra khỏi các hoạt động hình thức.
Những trọng tâm hướng tới tương lai
Chuyên gia Pháp đề xuất hai trục chính cho định hướng tương lai của quan hệ chiến lược: một là gia tăng hợp tác về những thách thức toàn cầu như chủ nghĩa đa phương và vấn đề môi trường; hai là củng cố quan hệ kinh tế — công nghiệp với các sáng kiến cụ thể, có thể đo lường được.
Việc đặt nền tảng cho quan hệ “hướng tới tương lai” cần dựa trên lợi ích cùng có lợi: vừa bảo đảm an ninh và chủ quyền cho Việt Nam, vừa mở rộng không gian hợp tác cho Pháp trong khuôn khổ chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. Trong đó, kết nối giữa chính sách ngoại giao, hợp tác kinh tế và kết cấu công nghiệp đóng vai trò trung tâm.
Kết luận: từ nhận thức đến hành động
Tóm lại, nhận định của Tiến sỹ Benoît de Tréglodé cho thấy mối quan hệ Việt – Pháp có nền tảng để phát triển sâu hơn, nhưng cần vượt qua rào cản để chuyển từ các hoạt động mang tính nghi thức sang những dự án hợp tác chiến lược, thực chất. Điều then chốt là hai bên phải biến tầm nhìn chiến lược thành các bước đi cụ thể, nhất là trong lĩnh vực kinh tế – công nghiệp và hợp tác an ninh phi chiến đấu.
Việc mở rộng các kênh đối thoại chuyên môn, khung pháp lý thuận lợi cho hợp tác công nghiệp, cùng các chương trình trao đổi kỹ thuật là những công cụ cần thiết để hiện thực hóa tham vọng đối tác chiến lược toàn diện. Khi những yếu tố đó được củng cố, mối quan hệ song phương sẽ có chiều sâu bền vững hơn, đáp ứng cả lợi ích quốc gia và yêu cầu chiến lược khu vực.
Công nghệ không gian vũ trụ: Hướng hợp tác chiến lược mới giữa Việt Nam-Pháp
Việc nâng cấp quan hệ lên tầm Đối tác chiến lược toàn diện là bước đi có ý nghĩa biểu tượng, nhưng giá trị thực sự sẽ xuất phát từ những dự án cụ thể, tỷ lệ trao đổi kinh tế tăng lên, và các chương trình hợp tác khoa học – kỹ thuật đi vào thực chất. Chỉ khi đó, mối quan hệ Việt – Pháp mới thực sự khai thác được dư địa chiến lược mà hai bên cùng hướng tới.
<!– Phần giới thiệu đọc thêm: mỗi đoạn riêng, bằng tiếng Việt, mỗi đoạn chứa đúng một thẻ anchor text –>
Để hiểu thêm về những diễn biến pháp lý, tiến độ thực hiện và hệ quả khi một nhà thầu bị chấm dứt hợp đồng liên quan dự án giáo dục, bạn có thể tham khảo phân tích chuyên sâu trong bài Kết quả xử lý nhà thầu vi phạm tiến độ tại Trường Chuyên Quốc Học Huế, nơi nêu rõ giá trị phần việc dang dở và các hệ lụy quản trị dự án.
Nếu bạn quan tâm đến khung pháp lý và trách nhiệm của doanh nghiệp liên quan đến an toàn trẻ em trên ô tô, bài viết Giải thích quy định kiểm định và chứng nhận ghế an toàn trẻ em theo QCVN cung cấp góc nhìn chi tiết về nghĩa vụ thử nghiệm, chứng nhận và tác động lên thị trường.
Với những ai muốn theo dõi diễn tiến cứu hộ và các bài học an toàn giao thông sau một vụ tai nạn rơi xuống vực, bài Phân tích sự cố tại Km6 tỉnh lộ 162 và công tác cứu nạn trình bày trình tự phát hiện nạn nhân, thách thức cứu hộ trong điều kiện mưa và các khuyến nghị ứng phó.
