Khám sức khỏe toàn dân ở TPHCM: Đã qua mốc 4 triệu nhưng vẫn còn gần 9 triệu người chưa được tiếp cận

Sau hơn ba tháng triển khai kế hoạch khám sức khỏe cộng đồng, Sở Y tế TP HCM công bố dữ liệu tổng hợp: từ ngày 25/5/2026 đến 06/9/2026, toàn Thành phố đã thực hiện khám cho 4.009.583 người, tương đương khoảng 31% dân số. Con số này phản ánh nỗ lực phối hợp giữa các cấp chính quyền, hệ thống y tế và người dân — nhưng đồng thời cũng cho thấy chặng đường còn dài để đạt mục tiêu bao phủ toàn dân.

Điều gì đã được hoàn thành đến nay?

Số liệu tích lũy vượt mốc 4 triệu là kết quả của nhiều hoạt động đồng bộ. Ở cấp địa phương, chính quyền phường, xã và các đơn vị y tế cơ sở đã tiến hành rà soát dân cư, vận động và tổ chức các đợt khám phù hợp với điều kiện thực tế từng nơi. Hệ thống bệnh viện công lập và ngoài công lập, phòng khám tư nhân đã hỗ trợ về nhân lực, chuyên môn và trang thiết bị để tăng năng lực khám sàng lọc tại cộng đồng.

Đội ngũ trạm y tế đóng vai trò then chốt: vừa duy trì hoạt động chuyên môn thường xuyên, vừa trực tiếp tổ chức khám, cập nhật dữ liệu và quản lý sức khỏe người dân trên địa bàn. Sở Y tế cũng nhấn mạnh vai trò của các cộng tác viên, tình nguyện viên dân số, cùng sự chủ động tham gia của người dân — những yếu tố góp phần tạo nên con số hiện tại.

Tại sao còn gần 9 triệu người chưa được khám?

Mục tiêu đặt ra cho toàn Thành phố là 12.774.459 người. Khi kết quả đang ở mức 4.009.583 người, tức là khoảng 31% đạt được, vẫn còn xấp xỉ 8.764.876 người (gần 9 triệu) chưa được tiếp cận chương trình khám. Những nguyên nhân có thể thấy qua cơ chế tổ chức và bối cảnh thực tế — đặc biệt là khác biệt về khả năng tiếp cận dịch vụ y tế giữa các khu vực, tính di động của dân cư, và năng lực triển khai của từng địa phương.

Một dấu hiệu cần lưu ý là Sở Y tế ghi nhận một số địa phương chưa thực hiện đúng hướng dẫn, dẫn đến yêu cầu rà soát dữ liệu tại 81 phường, xã. Việc rà soát nhằm đảm bảo tính chính xác của cơ sở dữ liệu, đồng thời giúp xác định nhóm dân cư chưa được khám để tổ chức tiếp cận hiệu quả hơn.

Những hệ quả khi chưa hoàn thành mục tiêu bao phủ

Khám sức khỏe quy mô cộng đồng không chỉ dừng ở việc phát hiện bệnh tại chỗ, mà còn là bước nền tảng để xây dựng dữ liệu sức khỏe dân cư. Khi còn hàng triệu người chưa được sàng lọc, hệ thống thông tin y tế cộng đồng sẽ thiếu dữ kiện quan trọng cho việc quản lý bệnh mạn tính, chương trình phòng ngừa và kế hoạch phân bổ nguồn lực y tế.

Với bối cảnh đó, việc tăng tỷ lệ khám không chỉ là mục tiêu số lượng mà còn liên quan đến chất lượng quản lý sau khám: theo dõi, tư vấn, sàng lọc chuyên sâu khi cần và kết nối người bệnh với dịch vụ điều trị tiếp theo.

Vai trò của chính sách bảo hiểm và trách nhiệm của đơn vị sử dụng lao động

Khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của người dân có liên quan mật thiết đến cơ chế chi trả và trách nhiệm của các tổ chức. Trong bối cảnh chương trình khám toàn dân mở rộng, các chính sách bảo hiểm và cơ chế chi trả sẽ đóng vai trò quan trọng để đảm bảo người dân nhận được dịch vụ cần thiết. Độc giả quan tâm tới lộ trình mở rộng chi trả khám định kỳ và sàng lọc theo cơ chế bảo hiểm có thể tham khảo phân tích về đề xuất điều chỉnh phạm vi chi trả từ các chính sách liên quan: BHYT đề xuất mở rộng chi trả khám định kỳ và sàng lọc.

Một khía cạnh khác ảnh hưởng trực tiếp tới quyền lợi người lao động là việc doanh nghiệp trễ nộp hoặc chậm đóng BHYT, vốn có thể gây khó khăn cho cá nhân khi cần chi trả khám chữa bệnh. Những nội dung pháp lý và hướng bảo vệ quyền lợi trong trường hợp doanh nghiệp chậm đóng có thể giúp người lao động chủ động hơn trong việc yêu cầu hoàn trả chi phí khám chữa bệnh: Khi doanh nghiệp trễ nộp BHYT: quyền lợi người lao động và lộ trình xử lý.

Dữ liệu sức khỏe cộng đồng và các vấn đề dinh dưỡng, sinh học liên quan

Trong khi chương trình khám mở rộng tạo cơ hội thu thập thông tin về tình trạng bệnh tật và yếu tố nguy cơ, dữ liệu tích lũy cũng có thể hỗ trợ xây dựng chiến lược dinh dưỡng cộng đồng và giám sát các yếu tố sức khỏe sinh học. Các nghiên cứu về ảnh hưởng của thực phẩm, chất phụ gia tới hệ vi sinh đường ruột là ví dụ cho thấy tầm quan trọng của dữ liệu lâu dài; người quan tâm đến bằng chứng khoa học liên quan có thể đọc thêm về những nghiên cứu cập nhật như ảnh hưởng của sucralose và stevia tới hệ vi sinh: Chất tạo ngọt sucralose và stevia: ảnh hưởng lên vi sinh vật đường ruột.

Những việc cần làm để tăng tỷ lệ khám

Để rút ngắn khoảng cách gần 9 triệu người, cần tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó có một số hướng thực tế sau (dựa trên nguyên tắc tổ chức đã triển khai):

• Tăng cường vận động, cung cấp thông tin rõ ràng về lợi ích của khám sàng lọc tới người dân; thiết kế lịch khám phù hợp với đặc thù lao động tại từng địa bàn.
• Gia tăng năng lực cho y tế cơ sở bằng cách phối hợp với bệnh viện tuyến trên, phòng khám tư nhân để hỗ trợ chuyên môn và công cụ sàng lọc khi cần.
• Chuẩn hóa dữ liệu và rà soát danh sách dân cư — việc Sở Y tế yêu cầu rà soát ở các phường, xã là bước cần thiết để xác định chính xác những nhóm chưa được tiếp cận.
• Đảm bảo kết nối sau khám: người có bất thường cần được hướng đến cơ sở chuyên môn tiếp theo để thăm khám và quản lý liên tục.

Người dân nên làm gì khi có thể tham gia chương trình?

Mỗi cá nhân khi tham gia khám sức khỏe cộng đồng không chỉ kiểm tra tình trạng riêng của mình, mà còn góp phần hoàn thiện dữ liệu sức khỏe toàn Thành phố. Người dân được khuyến khích giữ hồ sơ kết quả khám, tuân thủ hướng dẫn tái khám hoặc theo dõi nếu cần, và trao đổi với cán bộ y tế cơ sở để được tư vấn phù hợp.

Các câu hỏi thường gặp

1. Con số 4.009.583 người có nghĩa là tất cả đã hoàn tất theo dõi không?
Không nhất thiết; đây là số người đã được khám tích lũy. Một số trường hợp có thể cần được đánh giá chuyên sâu, điều trị hoặc theo dõi tiếp tục, tùy theo kết quả khám ban đầu.

2. Mục tiêu 12.774.459 người dựa trên tiêu chí nào?
Con số này tương đương quy mô dân số Thành phố mà chương trình hướng tới bao phủ toàn dân; đây là mục tiêu triển khai của kế hoạch khám sức khỏe toàn dân được Sở Y tế đặt ra.

3. Nếu địa phương chưa thực hiện đúng hướng dẫn, người dân cần làm gì?
Người dân có thể liên hệ trực tiếp với Trạm Y tế phường/xã để hỏi thông tin lịch khám, hoặc thông báo để địa phương rà soát và bố trí đợt khám tiếp theo.

4. Làm sao để biết kết quả khám có được cập nhật vào hồ sơ sức khỏe cá nhân?
Khi khám tại trạm y tế hoặc các cơ sở tham gia chương trình, kết quả thường được cập nhật vào hệ thống quản lý sức khỏe; người dân có thể yêu cầu sao lưu kết quả hoặc hướng dẫn truy cập hồ sơ tại cơ sở y tế.

Kết luận

Số người được khám vượt mốc 4 triệu thể hiện nỗ lực đáng kể của hệ thống y tế TP HCM và sự tham gia của cộng đồng. Tuy nhiên, mục tiêu bao phủ toàn dân vẫn còn khoảng gần 9 triệu người chưa tiếp cận — một thách thức về tổ chức, dữ liệu và truyền thông. Để tiến nhanh hơn tới mục tiêu, cần vừa củng cố năng lực y tế cơ sở, vừa hoàn thiện cơ sở dữ liệu và tăng cường vận động người dân tham gia khám, đồng thời đảm bảo kết nối chăm sóc sau sàng lọc. Việc phối hợp giữa chính quyền địa phương, bệnh viện, phòng khám và người dân sẽ quyết định tốc độ đạt được mục tiêu này.

Sở Y tế TPHCM yêu cầu 81 phường, xã rà soát dữ liệu khám sức khỏe

SKĐS – Qua rà soát, Sở Y tế TPHCM nhận thấy một số địa phương chưa thực hiện đúng hướng dẫn.